HATIRALAR ÜŞÜRKEN....

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ KIYAFETLERİ DE DEĞİŞTİRDİ

Nevin BİLGİN 

Bir zamanlar kış, insanı hazırlıksız yakalamazdı. Eldivenler ceplerdeydi, tozluklar paçalardaydı. Soğuk ciddiydi tedbir de öyle. Eldiven, parmakların çalışmaya devam etmesini sağlardı tozluk, çamurun ve karın dizlere tırmanmasını durdururdu. Bunlar yoksulluğun değil, doğayı tanımanın eşyalarıydı. İklim sertti, hayat açıktaydı insan, kendini kumaşla ve akılla korurdu.

Şimdi kış kararsız. Kar seyrek, yağmur eksik. Eldivenler unutuluyor, tozluklar çoktan sandıklara kaldırıldı. Mevsimler yumuşadıkça tedbir hafifledi ekonomi hızlandı, eşya geçici oldu. 

Oysa kaybolan yalnızca bir giysi değil, iklimi ciddiye alan bir yaşam bilgisiydi. Soğuk belki azaldı, ama onun öğrettiği dikkat de birlikte eridi.

Geçmişte tozluk, yalnızca paçayı değil emeğin itibarını da korurdu. Özellikle memurlar için tozluk, dizden aşağıdan ibaret değildi. Takım elbise kirlenmesin diye kola takılan tozluklar vardı kağıda, mürekkebe, masaya yaslanırken ceketin dirseği aşınmasın, kolu çamur olmasın diyeydi. Bu, çalışmanın inceliğiydi. 

İşe gösterilen özen, kıyafete takılan küçük bir parça ile görünür olurdu.

O memur, sabah çamurlu yoldan geçer, köy odasında defter açar, dışarıda ayakta yazı yazar, ölçü alırdı. Kolundaki tozluk, onun masasının her yerde kurulabileceğini anlatırdı.

Ne masa sabitti ne zemin temizdi ama düzen, insanın üzerindeydi. Tozluk, yoksulluğun değil, hesaplı yaşamanın, devleti temsil etmenin sessiz simgesiydi. Elbise pahalıydı; kolay kazanılmazdı. Bu yüzden korunurdu.

İklim sertti, yağmur boldu kar diz boyuydu. Doğa hoyrattı ama insan tedbirliydi. Ekonomi de buna göre şekillenmişti. 

Az eşya, uzun ömür, tamir ve tekrar. Bir ceketin yıllarca giyilmesi ayıp değil, maharetti. Kol tozluğu, o ceketin ömrünü uzatırdı tıpkı dizdeki tozluğun pantolonu kurtarması gibi.